“Atëherë merresha me politikë, isha i shëmtuar”,Blushi tregon bisedën me piktorin

Nga Ben Blushi

NË STUDION E ZEF SHOSHIT, ME ZOGUN, ENVERIN DHE MAO CE DUNIN

Zef Shoshi më kishte bërë një portret. Që para tre vitesh. Nuk e kisha parë. Shkova këtë javë

Ja ku je, tha Zefi dhe më tregoi kavaletin

Nuk jam unë, i thashë.

Ti je, tha Zefi. Ja skica me laps. Ja ku je dhe me ngjyra, në kanavacë.

Jo ky nuk jam unë, i thashë. Po mjekrrën ku e kam?

Epo atëherë nuk kishe, tha Zefi. A do të të bëj me mjekërr?

Po këtë xhaketë blu, i thashë, si më kë veshur kështu, si kryetar kooperative. Dukem si një komunist i ushqyer mirë.

Po kështu erdhe kur pozove, tha Zefi, me këtë xhaketë,

Atëherë merresha me politikë, thashë unë, isha i shëmtuar

Ndoshta, tha Zefi

I hoqa sytë nga vetja. Ngrita kokën në tavan

Mos shif studion, tha, ra e gjitha nga tërmeti

Ça tu prish, e pyeta

Shumë punë u shkatërruan, dëm i madh

Po ky portreti im pse shpëtoi, i thashë

Ça do të pish, pyeti Zefi,

Asgje, i thashë, dua të të bëj një fotografi

Mirë, tha, ma bëj

Erdha të më bësh ti një portret, po të bëj unë ty një portret, i thashë

Ku të rri, pyeti Zefi

Do rrish para asaj nudos aty,

Kjo është nudo e vjetër, e kam bërë në Rusi, mund të këtë 65 vjet,

Ajo gruaja do ketë vdekur, thashë unë

Eh, tha Zefi, ku i dihet

Bën më nudo tani?

Bëra një para dy vitesh. Një mik më solli një modele

Edhe u zhvesh?

Po, u shtri te divani ku je ulur ti

Lakuriq?

Lakuriq,

Ma trego, i thashë

Zef Shoshi nxorri pikturën

Trupin e ka të mirë, i thashë, fytyrën ç’ka. Sikur nuk shkon lakuriq me buzë të lyera me të kuq

As mua smë pëlqen, tha Zefi, se si e kishte lëkurën, nuk më ngjiti

Pse e preke?

Jo Jo, tha Zefi nuk i prek unë modelet. Ma ka thënë Sali Shijaku që kur ishim në Leningrad, mos u ngatërro me modelet

Po Saliu ngatërrohej me modelet?

Kush e mban mend. Po ruset ishin shumë të lirshme

Që kur vizaton Zef ?

Që nëntë vjeç. Babai e kishte qejf vizatimin. Ai më detyronte të vizatoja pikturat e Leonardo da Vinçit

Edhe babai ishte piktor?

Nuk u bë dot, tha Zefi. Punoi në bankë. Në kohën e komunizmit bënte tabelat e emulacionit socialist

Po pse nuk u bë piktor?

Nuk i dha bursë Mbreti. Babai i bëri Zogut një portret dhe ia çoi në shtëpi që të fitonte bursën

Epo s’duhet ti ketë pëlqyer Zogut vetja, njëlloj si mua

Nuk e di, tha Zefi, po babait nuk i dha bursë

Po ti ku ke punuar ?

Deri në vitin 1976 bëja kopertina librash te shtëpia botuese Naim Frashëri. Pastaj bëra një portret të Enver Hoxhës dhe më nxorrën në profesion të lirë. E pëlqyen portretin tim

Sa herë e ke vizatuar Enverin?

Shumë herë, tha Zefi. Një herë e bëra Enverin në Tropojë, gju më gju me popullin.

Shkove në Tropojë?

Po tha Zefi. Por pasi iku Enveri. Pyeta njerëzit që e kishin takuar. Pastaj i bëja pikturat nga fotografitë e tij,

Po Enveri pse nuk pozonte?

Nuk pranonte. Një herë më thirrën në Ksamil. Ai kishte një takim me popull. Unë qëndrova rreth tre metra afër tij dhe hodha disa skica. Më lanë të punoja gati 15 minuta. Kaq ishte koha

Të foli?

Jo, tha Zefi, fare

Kush i kontrollonte pikturat e Enverit?

Ramiz Alia. Kur bëra portretin zyrtar të Enverit, ai erdhi në studio.

Çfarë të tha Ramizi për Enverin?

Më bëri një vërejtje për sytë. Ngaqë ai e njihte më mirë, se unë se kisha parë kurrë nga afër

Ia ndryshove sytë Enverit?

Nuk bëra asnjë ndryshim

Po ndonjë rus ke vizatuar, Hrushovin ose Brezhnjevin?

Kam vizatuar mbledhjen e 81 partive në Moskë. Para meje Guri Madhi e kishte vizatuar mbledhjen me Enverin dhe Mehmet Shehun. Unë e bëra pa Mehmetin sepse në atë kohë ai ishte shpallur armik dhe duhej të fshihej nga pikturat zyrtare. Kam vizatuar edhe Mao Ce Dunin.

Po Mao Ce Dunin pse, e pyeta

Bëhej një ekspozitë e artit shqiptar në Kinë dhe duhej që një pikturë e Maos të rrinte afër me një pikturë të Enverit. Unë bëra Maon.

Sa e madhe ishte puna e Maos?

Katrore, tha Zefi. Ndoshta sa kjo nudoja.1.30 me 1.30

Punon çdo ditë tani?

Kur mundem po, tha Zefi

Të dridhet dora?

Nuk më dridhet por nuk kam shumë frymëzim

Sa vjeç je, e pyeta

83, tha Zefi.

Shumë gjatë jetoni ju piktorët, më gjatë se shkrimtarët, thashë unë

Ne punojmë në këmbë, tha Zefi, shkrimtarët rrinë ulur

Ke të drejtë, i thashë, prandaj po bëhem fotograf

Më trego foton time me nudon, tha Zefi.

Ia tregova.

Unë bëj pikturë nga fotografia, ti bën fotografi me piktura

Të shofim si del bardhë e zi, i thashë, në studio nuk ka shumë dritë

Po me portretin çdo bëjmë, pyeti Zefi

Çtë bëjmë, i thashë, aty nuk jam unë

Shiko, tha unë duhet të punoj. Mbaj dhe djalin që nuk punon dot. Për këtë portret kam harxhuar

Sa duhet të të jap, e pyeta

Ti e di vetë, tha Zefi

Mirë, i thashë do vi prapë dhe rregullohemi, por me një kusht

Më thuaj, tha Zefi.

Zhduke këtë portretin tim.

Flasim, tha Zefi.

 

 

 

 

Stay Connected

0FansLike
0FollowersFollow

TË FUNDIT

Kush është ish ushtari nga Hotla e Kumanovës, që po siguron boksierin e njohur botëror Conor McGregor në Kanë?

Deri sa përpiqemi t’i afrohemi yllit botëror të boksit Conor McGregor në turmën e madhe prej qindra gazetarëve në Festivalin e filmit në Kanë,...

Drejtësia dhe ndryshimet në modelin zgjedhor, Nuhiu: Do të angazhohemi për kod më të mirë zgjedhor

Ministria e Drejtësisë ka filluar procesin e përgaditjes së  ndryshimeve të modelit aktual zgjedhor dhe për këtë rast autoritetet e kësaj ministrie u kanë...

Lija e majmunit po i afrohet vendit, epidemilogu Elezi: Nuk ka hapësirë për panik, nuk është vdekjeprurëse

Lija e Muajmunëve është një tjetër virus që po përhapet nëpër Botë. Në Maqedoni ende nuk ka të infektuar, por dyshohet për një rast...

Afro një vit nën qeverisjen e talebanëve, thellohet varfëria në Afganistan! Qytetarët qëndrojnë në rradhë për të marrë ushqim

Dy radhë të gjata, njëra me burra, tjetra me gra, janë krijuar rreth një vendi të shpërndarjes së ndihmave të Programit Botëror të Ushqimit...

Dasmat në prag, bizneset “fërkojnë” duart

Sezoni veror në vendin tonë pritet më padurim nga ata të cilët planifikojnë të organizojnë dasmat e tyre. Edhe me më shumë padurim e...